Πέντε χρόνια δημιουργικής παρουσίας συμπληρώνει φέτος το «The Chios Festival», ένας θεσμός που επιχείρησε από την πρώτη του διοργάνωση να διευρύνει την πολιτιστική ταυτότητα της Χίου. Η διοργάνωση, που πραγματοποιείται από την Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου υπό την αιγίδα της UNESCO και του American-Hellenic Chamber of Commerce, θα διεξαχθεί από τις 24 Αυγούστου έως τις 4 Σεπτεμβρίου με ένα πρόγραμμα που συνδυάζει τον πολιτισμό, την ακαδημαϊκή σκέψη και τη συμμετοχή σημαντικών προσωπικοτήτων από την Ελλάδα και το εξωτερικό, απλώνοντας τις δράσεις του στα Καρδάμυλα, τη Βολισσό, το Castelli, τον Αγιο Γεώργιο Συκούσης, το Κάστρο Χίου, τον Βροντάδο και στον Ανάβατο.
Η φετινή διοργάνωση αποτελεί και μια αφορμή απολογισμού για έναν θεσμό που μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα επιδίωξε να ξεφύγει από τα όρια ενός τοπικού φεστιβάλ. Οπως σημειώνει η επικεφαλής της Οργανωτικής Επιτροπής κυρία Δήμητρα Μουτζούρη «το φεστιβάλ γεννήθηκε μέσα από μια βαθιά ανάγκη να αναδειχθεί η Χίος όχι απλώς ως ένας τουριστικός προορισμός, αλλά ως ένας ζωντανός πνευματικός και πολιτιστικός φάρος στο κέντρο του Αιγαίου.
Η αρχική σπίθα προήλθε από τη συνεργασία της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου με διανοούμενους διεθνούς κύρους και με ανθρώπους που αγαπούν τον τόπο και πίστεψαν βαθύτατα ότι η ιστορική και πνευματική παρακαταθήκη του νησιού, σε συνδυασμό με την ισχυρή ναυτιλιακή του παράδοση, μπορεί να αποτελέσει τη βάση για έναν σύγχρονο, διεθνή θεσμό. Ξεκινήσαμε με οδηγό την πεποίθηση ότι ο πολιτισμός είναι το πιο ισχυρό όχημα για να επικοινωνήσουμε την ταυτότητά μας στον κόσμο».
Αυτά τα τέσσερα χρόνια το φεστιβάλ φιλοξένησε ανθρώπους των γραμμάτων, των τεχνών, της επιστήμης και της επιχειρηματικότητας, ενώ παράλληλα επέκτεινε τις δράσεις του σε διαφορετικά σημεία της Χίου, αναδεικνύοντας το ιδιαίτερο πολιτιστικό τοπίο του νησιού. «Το φεστιβάλ ξεχωρίζει γιατί είναι πολυδιάστατο και συμπεριληπτικό.
Δεν είναι ένα “κλειστό” καλλιτεχνικό γεγονός, αλλά μια ανοιχτή γιορτή που παντρεύει την Ιστορία και τη ναυτιλιακή παράδοση της Χίου με την τεχνολογική πρωτοπορία, την επιστήμη και την πράσινη μετάβαση. Η ικανότητα του φεστιβάλ να φέρνει στο ίδιο τραπέζι προσωπικότητες από όλο τον κόσμο, κορυφαίους επιστήμονες, ακαδημαϊκούς, αναλυτές, διπλωμάτες, πολιτικούς, καλλιτέχνες και επιχειρηματίες, σε συνδυασμό με το μοναδικό σκηνικό των Μαστιχοχωρίων, του Κάμπου και των ιστορικών σημείων του νησιού, του δίνει μια ταυτότητα μοναδική στον ελληνικό και διεθνή χώρο. Αυτή την υψηλή σύνδεση συμβολίζουν οι βραδιές στο Castelli, με τη δημιουργική συμπόρευση της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου με την οικογένεια Βαφειά» επισημαίνει η κυρία Μουτζούρη.
Το Castelli ως σημείο αναφοράς
Το εμβληματικό αρχοντικό Castelli δεν αποτελεί απλώς έναν χώρο φιλοξενίας των εκδηλώσεων, αλλά την ίδια την «καρδιά» και το ατμοσφαιρικό σκηνικό της διοργάνωσης. Πρόκειται για ένα επιβλητικό βενετσιάνικο κτίσμα του 16ου αιώνα στον Κάμπο της Χίου – πρώην κατοικία του διοικητή του νησιού –, το οποίο αναστηλώθηκε με απόλυτο σεβασμό στην ιστορική του αρχιτεκτονική.
Οπως αφηγείται η ιδιοκτήτρια του χώρου, κυρία Νινέτα Βαφειά, η απόφαση να ανοίξει το Castelli στην τοπική κοινωνία γεννήθηκε από την επιθυμία να μοιραστεί την ομορφιά του. «Ερωτευτήκαμε το κτίριο με τον σύζυγό μου από την πρώτη στιγμή που το είδαμε, κρυμμένο μέσα σε έναν τεράστιο κήπο από μανταρινιές. Οταν ολοκληρώσαμε την ανακαίνιση, σκέφτηκα πως ήταν κρίμα να παραμένει κλειστό και να μην το χαίρονται οι άνθρωποι του νησιού» δηλώνει.
Αυτή η διάθεση προσφοράς συνάντησε το όραμα του περιφερειάρχη Βορείου Αιγαίου, κ. Κωνσταντίνου Μουτζούρη, για τη δημιουργία ενός μεγάλου πολιτιστικού θεσμού που θα αναδείκνυε διεθνώς την ταυτότητα και την ιστορία της Χίου. «Δεν θέλαμε ένα φεστιβάλ για λίγους ή για εντυπωσιασμό. Θέλαμε ο κόσμος του νησιού να νιώσει τον χώρο δικό του, να καθίσει στην αυλή, να ακούσει, να κουβεντιάσει και να γίνει μέρος αυτής της γιορτής» υπογραμμίζει η κυρία Βαφειά.
Στο μοναδικό αυτό περιβάλλον, κάτω από τις ιτιές και δίπλα στο παραδοσιακό μάγκανο, οι βραδιές στο Castelli αποκτούν έναν ιδιαίτερο, σχεδόν οικογενειακό χαρακτήρα. «Αυτό που με συγκινεί περισσότερο είναι ότι το φεστιβάλ είναι ανοιχτό και δωρεάν για όλους. Βλέπεις ολόκληρες οικογένειες, γιαγιάδες, γονείς και μικρά παιδιά να κάθονται στα σκαλιά και να παρακολουθούν με την ίδια προσήλωση από μια διάλεξη ακαδημαϊκών μέχρι μια συναυλία. Θέλουμε το φεστιβάλ να είναι μια γιορτή της γειτονιάς, ένα σημείο συνάντησης που ευφραίνει την ψυχή και φέρνει τους ανθρώπους κοντά, χωρίς επιτηδευμένους κοσμικούς διαχωρισμούς» επισημαίνει η κυρία Βαφειά.
Πολυδιάστατο πρόγραμμα
Η αυλαία ανοίγει στα Καρδάμυλα στις 24 Αυγούστου με το μουσικοθεατρικό «Ταξίδι» από τον Παντελή Λύκο και τη Λένια Ξενάκη, εμπνευσμένο από την ποίηση του Οδυσσέα Ελύτη. Την επομένη (25/8) στη Βολισσό θα δώσει συναυλία ο Akylas. Στην πλατεία Πύθωνα της Βολισσού, η Χιώτισσα Χρύσα Κλούβα θα παρουσιάσει (26/8) σκηνική σύνθεση βασισμένη στην «Ισμήνη» του Γιάννη Ρίτσου.
Την Πέμπτη 27 Αυγούστου στο Castelli η ιστορικός Μαρία Ευθυμίου θα μιλήσειγια την κοινοβιακή-κοινοκτημονική ζωή. Την επομένη (28/8) πάλι στο αρχοντικό θα λάβει χώρα ειδική βραδιά τιμής προς την ΑΘΜ τον Πάπα και Πατριάρχη Αλεξανδρείας και Πάσης Αφρικής κ.κ. Θεόδωρο Β΄. Ενώ το Σάββατο (29/8) πολιτικά και οικονομικά στελέχη της χώρας, όπως οι Σταύρος Καλαφάτης, Νικηφόρος Διαμαντούρος, Ιωάννης Σαρακάκης, Γκίκας Χαρδούβελης, Παύλος Γερουλάνος, Σοφία Εφραίμογλου και Δανάη Μπεζαντάκου, θα μιλήσουν για το μέλλον, σε μια βραδιά που θα κλείσει με τη βράβευση της Αλεξάνδρας Προκοπίου-Μαμαλίγκα και μουσικά με την Ελένη Δήμου.
Το πρωί της 30ής Αυγούστου, στον Αγιο Γεώργιο Συκούση, θα γίνουν τα εγκαίνια του ανακαινισμένου Ιερού Ναού παρουσία του Πατριάρχη Αλεξανδρείας, με ομιλία του καθηγητή του Cambridge Peter Sarris. Το βράδυ, στο Χαμιδιέ Τζαμί στο Κάστρο της Χίου, εγκαινιάζεται η έκθεση του εικαστικού Σωτήρη Σόρογκα. Το απόγευμα της 31ης Αυγούστου στο Castelli θα πραγματοποιηθεί εκδήλωση για τα 100 χρόνια της Ακαδημίας Αθηνών. Στο ακαδημαϊκό πάνελ συμμετέχουν ο πρόεδρος της Επιτροπής Νομπέλ Φυσιολογίας ή Ιατρικής 2025 Olle Kämpe, ο ακαδημαϊκός Σταμάτης Κριμιζής, ο αντιπρόεδρος της Ακαδημίας Αθηνών Αθανάσιος Φωκάς και οι καθηγητές Στυλιανός Αντωναράκης και Γεώργιος Χρούσος καθώς και ο πρόεδρος του Συλλόγου Φίλων του Ιδρύματος Ιατροβιολογικών Ερευνών της Ακαδημίας Αθηνών (BRFAA) Σίμος Παληός αλλά και η αν. καθηγήτρια Νευρολογίας, Harvard Medical School Αλεξάνδρα Τουρούτογλου.
Την πρώτη ημέρα του Σεπτέμβρη στο Castelli θα προβληθεί το δραματοποιημένο ντοκιμαντέρ της Μιμής Ντενίση «Η γυναίκα πίσω από τον Ελγιν» και την επομένη (02/09) το ντοκιμαντέρ του Βασίλη Λούρα για τη Μαρία Κάλλας «Μαίρη, Μαριάννα, Μαρία – Τα άγνωστα ελληνικά χρόνια της Κάλλας». Η βραδιά θα πλαισιωθεί από τη φωνή της σοπράνο Χριστίνας Πουλίτση.
Στις 3 Σεπτέμβρη θα πραγματοποιηθεί η ημερίδα «Πρωτοπόρες Διαδρομές», η οποία εστιάζει στην καινοτομία, την υγεία και την ανθρωπιστική δράση, περιλαμβάνοντας ειδικό πάνελ για τον «Θαλάσσιο τουρισμό και τη ναυτιλία» με ακαδημαϊκούς, διακεκριμένους πλοιοκτήτες και θεσμικούς φορείς. Το φεστιβάλ θα ολοκληρώσει τη διαδρομή του στις 4 Σεπτεμβρίου στον ιστορικό Ανάβατο, όπου η Κατερίνα Διδασκάλου θα ερμηνεύσει τον «Μονόλογο της Κλυταιμνήστρας» της Marguerite Yourcenar, σφραγίζοντας ατμοσφαιρικά μια γιορτή που ενώνει το χθες με το αύριο του πολιτισμού.
