Από τις πλέον εμβληματικές μορφές της αρχαιότητας και τις ελάχιστες γένους θηλυκού που απόλαυσαν τόσες τιμές στο πέρασμα των αιώνων, η Σαπφώ έζησε πολύ μπροστά από την εποχή της, έγραψε στίχους μεγαλοφυείς, ενέπνευσε συγγραφείς, ποιητές, μουσικούς, φιλοσόφους και ρήτορες και απέκτησε ακτινοβολία διαχρονική και παγκόσμια.
Το γεγονός ότι εξακολουθούν να ανευρίσκονται ποιητικά της σπαράγματα αναζωπυρώνει διαρκώς το λογοτεχνικό και όχι μόνο ενδιαφέρον γι’ αυτή, με νέα άρθρα, μελέτες και συγγραφικά πονήματα να προστίθενται στη μακρά βιβλιογραφία για τη σαπφική ποίηση.
Στις 11 και 12 Ιουλίου, η Λέσβος φιλοξένησε το «Σαπφώ Λέσβος Φεστιβάλ 2025», έναν σύγχρονο πολιτιστικό θεσμό που φέρει το όνομα της σπουδαιότερης λυρικής ποιήτριας της αρχαιότητας, αναδεικνύοντας τη σύνδεση του νησιού με τη λογοτεχνική και πολιτιστική του κληρονομιά. Το Φεστιβάλ φιλοδοξεί να λειτουργήσει ως πολιτιστικός πρεσβευτής της Λέσβου και της Ελλάδας, προβάλλοντας το νησί και το Βόρειο Αιγαίο ως διεθνές σημείο συνάντησης Τέχνης, επιστήμης και πνεύματος.
Η φετινή διοργάνωση έγινε σε συνεργασία με την Εταιρεία Αρχιπέλαγος και την Ένωση Φιλολόγων Λέσβου, και περιελάμβανε εκδηλώσεις υψηλού επιπέδου με συμμετοχές σημαντικών προσωπικοτήτων του καλλιτεχνικού και ακαδημαϊκού κόσμου, όπως ο Σταύρος Ξαρχάκος, ο Δημήτρης Μπάσης, η Ηρώ Σαΐα, ο Θοδωρής Οικονόμου, η Μαρία Ναυπλιώτου και ο καθηγητής του Πανεπιστημίου Cambridge Tim Whitmarsh.
«Εν τέλει τι είναι η Ελλάδα αν τη σουρώσετε; Πολιτισμός και θάλασσα». Με αυτά τα λόγια, το βράδυ του Σαββάτου 12 Ιουλίου, λίγο πριν από την εκδήλωση ποίησης αφιερωμένη στη Σαπφώ που έγινε στον αρχαιολογικό χώρο του Ιερού των Μέσων στην Αγία Παρασκευή της Λέσβου, ο Περιφερειάρχης Βορείου Αιγαίου Κώστας Μουτζούρης συνόψισε τη φιλοσοφία πίσω από το Φεστιβάλ Σαπφούς στη Λέσβο που φέτος έγινε δύο ετών.
Με πολυεπίπεδα δρώμενα το Φεστιβάλ Σαπφούς – Υψηλές παρουσίες, σημαντικά αφιερώματα και πολλή συγκίνηση
Προσελκύοντας και διεθνείς προσωπικότητες, το φεστιβάλ άνοιξε με τρόπο μοναδικό:
Η πρώτη ημέρα αντήχησε με τη δύναμη της μουσικής του Σταύρου Ξαρχάκου, που χάρισε στο κοινό μια βραδιά βαθιάς συγκίνησης και υψηλής αισθητικής στον υπέροχο χώρο του Μουσείου Βρανά με συνδιοργανωτή την εταιρεία «Αρχιπέλαγος».
Η επόμενη ημέρα ήταν ένας πολυεπίπεδος φόρος τιμής στον λόγο, τον έντυπο, τον προφορικό, τον λογοτεχνικό. Το πρώτο μέρος ήταν αφιερωμένο στον αξέχαστο Λέσβιο συγγραφέα-δημοσιογράφο Φρέντυ Γερμανό.
«Δεν μας λείπει μονάχα ως παρουσία, αλλά κυρίως ως προσωπικότητα» ανέφερε χαρακτηριστικά ο πρώην ευρωπαίος επίτροπος και υπουργός Δημήτρης Αβραμόπουλος, που, όπως και ο πρώην υπουργός και ευρωβουλευτής Νίκος Σηφουνάκης, μίλησε για την προσφορά του Φρέντυ Γερμανού.
Σαπφώ Λέσβος Φεστιβάλ 2025: Η Λέσβος γίνεται κόμβος πολιτισμού και διαλόγου με «μούσα» την Μαρία Ναυπλιώτου
Την τρίτη ημέρα, ο σπουδαίος συνθέτης Θοδωρής Οικονόμου και η εξαιρετική Μαρία Ναυπλιώτου, μέσα στο μυστηριακό σκηνικό του Ιερού των Μέσων, έντυσαν με φωνή και ψυχή τους στίχους της Σαπφούς σε πρωτότυπη μουσική του συνθέτη Θοδωρή Οικονόμου που τη συνόδευσε στο πιάνο. Το performance αυτό αποτέλεσε αποκορύφωμα, μια μυσταγωγική στιγμή που άγγιξε βαθιά το ακροατήριο.
Στον ίδιο αυτό χώρο που επέλεξε η Περιφέρεια για την πραγματοποίηση της εκδήλωσης πριν από 2500 χρόνια διεξάγονταν οι αγώνες ποίησης με την Σαπφώ και τον Αλκαίο, με την βραδιά αυτή να αναβιώνει την ιστορία και την διαχρονική Τέχνη μέσα σε ένα μοναδικά κατανυκτικό περιβάλλον, το ίδιο ειδυλλιακό τοπίο που ενέπνευσε τον Λόγγο να γράψει το «Δάφνις και Χλόη».
Η Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου με την επιλογή του Ιερού των Μέσων, κατέδειξε και ανέδειξε το επί χιλιετηρίδες αναλλοίωτο της Πολιτιστικής κληρονομίας της Λέσβου το αδιάλειπτο και τη συνέχεια της ιστορίας της από τη Σαπφώ και τον Αλκαίο μέχρι τον Ελύτη.
Σε Συνδιοργάνωση με την Ένωση Φιλολόγων Λέσβου πραγματοποιήθηκε αφιέρωμα στη Λυρική Ποίηση στον αρχαιολογικό χώρο όπου πραγματοποιούνταν αγώνες ποίησης από την εποχή της Σαπφούς με τη συμμετοχή του Regius Καθηγητή Ελληνικών στο Πανεπιστήμιο Cambridge Tim Whitmarsh, ενός κορυφαίου Βρετανού κλασικού φιλόλογου που από τον Απρίλιο του 2023 κατέχει μία από τις αρχαιότερες και πιο τιμητικές έδρες στην Ευρώπη, θεσπισμένη από τον Ερρίκο Η’ το 1540.
Ο Whitmarsh είναι εξειδικευμένος στη λογοτεχνία και τον πολιτισμό των Ελλήνων, ιδιαίτερα κατά τη ρωμαϊκή περίοδο, καθώς και σε θέματα αρχαίας θρησκείας, σκεπτικισμού και ταυτότητας και έχει δημοσιεύσει πάνω από 80 επιστημονικά άρθρα και δίνει διαλέξεις παγκοσμίως.
Την σκυτάλη πήρε ο Γεώργιος Π. Τσομής , Καθηγητής Ελληνικής Φιλολογίας με εξειδίκευση στη Λυρική και Επική Ποίηση στον Τομέα της Φιλολογίας του Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης (ΔΠΘ) και υφηγητής στο Πανεπιστήμιο Goethe της Φραγκφούρτης, που μίλησε για την Σαπφώ και την ποίησή της.
Νησιωτική συμμαχία για τον τουρισμό και τον πολιτισμό
Κατά τη διάρκεια του Φεστιβάλ Σαπφούς, την Παρασκευή 11 Ιουλίου, σε γνωστό ξενοδοχείο του Πλωμαρίου, υπεγράφη από τους Περιφερειάρχες Ιονίων Νήσων, Νοτίου και Βορείου Αιγαίου, Γιάννη Τρεπεκλή, Γιώργο Χατζημάρκο και Κώστα Μουτζούρη αντιστοίχως, η «Διακήρυξη της Κέρκυρας», που αποτελεί το πρώτο βήμα μιας κοινής διαδρομής που φιλοδοξεί να μετατρέψει τα νησιά των τριών περιφερειών σε πρότυπα βιώσιμου τουρισμού, ανταλλαγής τεχνογνωσίας και ενίσχυσης των τοπικών κοινωνιών.
Διαβάστε το όραμα και τις αρχές της «Διακήρυξης της Κέρκυρας», πατώντας ΕΔΩ.
Η διακήρυξη, που ακολουθεί τη συνάντηση η οποία είχε λάβει χώρα στην Κέρκυρα τον Νοέμβριο του 2024, σηματοδοτεί τη σύμπραξη των νησιωτικών περιφερειών για τη χάραξη κοινής στρατηγικής βιώσιμης τουριστικής ανάπτυξης.
